Sprawozdania

S P R A W O Z D A N I E

z działalności Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Dubeninkach

z wykonania zadań własnych i zleconych za 2021 r.

Zgodnie z art. 110 ust 9 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 2268 ze zm.), kierownik składa radzie gminy roczne sprawozdanie z działalności Ośrodka.

Kierownik prowadzi nadzór merytoryczny i organizację pracy oraz ponosi odpowiedzialność finansową w Ośrodku. Podstawę gospodarki finansowej Ośrodka stanowi plan finansowy opracowany na każdy rok finansowy.

          Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach (zwany dalej Ośrodkiem), w obszarze pomocy społecznej realizuje zadania własne i zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Jest inicjatorem działań o charakterze pomocowym, aktywizującym oraz integrującym różnorodne środowiska na rzecz wsparcia grup i osób zagrożonych wykluczeniem społecznym. Pomoc społeczna w myśl wyżej cytowanej ustawy jest instytucją polityki społecznej państwa i włącza się, gdy osoba bądź rodzina nie jest w stanie własnymi siłami przezwyciężyć trudnej sytuacji życiowej.

          Prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje osobom posiadającym obywatelstwo polskie oraz jednocześnie spełniającym warunek zamieszkiwania i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Prawo takie przysługuje również cudzoziemcom, jednakże po spełnieniu odrębnych warunków wskazanych w ustawie.

Świadczenia pomocy społecznej udzielane są na wniosek:

1. osoby zainteresowanej,
2. jej przedstawiciela ustawowego,
3. innej osoby, za zgodą osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego.

Pomoc społeczna może być także udzielana z urzędu, po uzyskaniu zgody osoby, której wsparcie ma być udzielone.

          Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach w 2021 roku realizował zadania z pomocy społecznej poprzez:

• systemowe i kompleksowe udzielanie wsparcia i pomocy osobom i rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji, której nie są w stanie samodzielnie pokonać,
• podejmowanie zadań zmierzających do usamodzielnienia się osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem,
• analizę i ocenę zjawisk rodzących zapotrzebowanie na świadczenia z pomocy społecznej,
• cykliczne sporządzanie zapotrzebowani na środki finansowe oraz sprawozdań z realizacji wykonanego budżetu.                                                                                                                   

Akta prawne, dzięki którym GOPS realizował szeroki zakres zadań w 2021 r.:

• Ustawa z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym;
• Ustawa z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych;
• Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych;
• Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej;
• Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie;
• Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
• Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego;
• Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych;
• Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
• Ustawa z dnia 05 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny;
• Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych; RODO z 27 kwietnia 2016 r
• Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego;
• Ustanowiony Uchwałą Nr 140 Rady Ministrów z dnia 15 października 2018 r. wieloletni rządowy program „Posiłek w szkole i w domu” na lata 2019-2023.
• oraz szereg innych ustaw i aktów wykonawczych regulujących tematykę pomocy społecznej.

            W 2021 roku działalność Ośrodka skoncentrowana była na wspieraniu osób i rodzin w okresie pandemii COVID – 19 w zaspakajaniu niezbędnych potrzeb oraz umożliwieniu im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka, a także minimalizowaniu zjawiska marginalizacji i wykluczenia. System działań obejmował rozmaite instrumenty pomocy finansowej jak i niefinansowej z zakresu pomocy społecznej, wsparcia rodziny i pieczy zastępczej oraz przeciwdziałania przemocy w rodzinie. Ośrodek podejmował wiele dodatkowych działań w celu podnoszenia jakości i poszerzenia zakresu usług świadczonych dla najuboższych i najbardziej potrzebujących mieszkańców gminy. Inicjował działania o charakterze pomocowym, aktywizującym na rzecz wsparcia grup i osób zagrożonych wykluczeniem społecznym z uwzględnieniem procedur postępowania w celu zapewnienia bezpiecznych warunków pracy i zapobiegania rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2 w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Dubeninkach.

Zgodnie z informacją uzyskaną z bazy Rejestru Mieszkańców, na dzień 31 grudnia 2021 r. na terenie Gminy Dubeninki zameldowanych na stałe i czasowo było 2857 mieszkańców, w tym 1445 kobiet i 1412 mężczyzn. Pomocą społeczną w formie pieniężnej i niepieniężnej oraz pracą socjalną objęto łącznie 169 rodzin, w których było 375 osób, z czego 68 osobom (68 rodzinom) udzielono pomocy pieniężnej. Większość rodzin korzystała z różnych form pomocy.

Tabela 1. Liczba świadczeń pieniężnych i niepieniężnych z pomocy społecznej przyznanych w 2021.

Źródło: Dane statystyczne Ośrodka.

W 2021 roku zapotrzebowanie na świadczenia pieniężne i niepieniężne z pomocy społecznej zmniejszyło się w stosunku do roku 2020 r. Oprócz pomocy pieniężnej udzielana była pomoc w formie niepieniężnej, w tym wyłącznie w postaci pracy socjalnej.

W 2021 roku pracą socjalną objęto 169 rodzin, w których było 375 osób. Na tą formę pomocy w 2021 roku było znacznie większe zapotrzebowanie niż w 2020 r. (136 rodzin)

Z różnych form pomocy korzystało 13,13% ogółu społeczeństwa gminy.

Powody udzielania pomocy społecznej.

W 2021roku głównym powodem udzielania pomocy społecznej było nadal bezrobocie. Z tego powodu wsparcia udzielono 45 rodzinom, w których żyje 122 osoby. Kolejną przyczyną była długotrwała choroba – 26 rodzin, w tym 58 osoby. Następną grupę osób korzystających z pomocy społecznej stanowią rodziny, w których występuje niepełnosprawność – 26 rodzin, z tego 42 osób. W większości przypadków podstawą do udzielenia pomocy było równocześnie kilka przesłanek. Wszystkie rodziny objęte były pomocą pracowników ośrodka w formie pracy socjalnej, mającej na celu usamodzielnienie i ograniczenie korzystania ze świadczeń pieniężnych. Rodziny, w których występowała przemoc objęte były procedurą „Niebieska Karta”.

 Tabela 2. Powody przyznania pomocy przez GOPS w Dubeninkach w 2020 i 2021roku.

Źródło: Dane statystyczne Ośrodka.

Z powyższego zestawienia wynika, że w 2020 i 2021 roku najczęstszymi powodami ubiegania się o pomoc było bezrobocie, długotrwała lub ciężka choroba oraz niepełnosprawność.

Prowadzona, na bieżąco diagnoza problemów społecznych była podstawą określenia potrzeb w zakresie pomocy społecznej. Ośrodek gromadził dane dotyczące sytuacji rodzinnej, zawodowej, zdrowotnej mieszkańców gminy korzystających z pomocy oraz dane przekazywane przez inne podmioty, działające w systemie pomocy społecznej, a także analizował zasoby Gminy Dubeninki w sferze socjalnej.

W 2022 r. sporządzono Ocenę Zasobów Pomocy Społecznej Gminy Dubeninki za rok 2021, opracowaną w oparciu o lokalną sytuację społeczną i demograficzną gminy i przekazano dokument do Rady Gminy Dubeninki oraz do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Warmińsko – Mazurskiego w Olsztynie.

Zadania własne gminy ( art. 17 ustawy o pomocy społecznej):

Jednym z głównych zadań w zakresie pomocy społecznej jest praca socjalna. Praca socjalna dotyczy niemal każdej rodziny zgłaszającej się po pomoc do Ośrodka. Jest to jedna z bardzo ważnych i pracochłonnych form pomocy, polegająca przede wszystkim na dotarciu do świadomości klienta, że pracownik socjalny chce i może mu pomóc, pod warunkiem, że on sam zaangażuje się w proces zmian. Osoby te, są zobowiązane do współudziału w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Pracownicy socjalni wpływają na zmianę życia indywidualnych osób oraz rodzin, którym służą w przypadkach nagłych sytuacji kryzysowych, jak i codziennych, osobistych problemów.

Praca socjalna była ukierunkowana na przywrócenie utraconej lub ograniczonej zdolności samodzielnego funkcjonowania osoby lub rodziny. To działalność ułatwiająca jednostkom, grupom, środowiskom adaptację w zmieniających się warunkach życia. Jej ostatecznym celem jest umożliwienie osobom i rodzinom kierowania własnym postępowaniem oraz zdobycie niezależności w zabezpieczeniu warunków niezbędnych dla realizacji egzystencji, godnej człowieka.

Pracownicy Ośrodka na bieżąco dokonują analizy potrzeb, w celu włączenia społecznego osób długotrwale bezrobotnych.

Zasiłki stałe (rozdział 85216)

W ramach zadań własnych gminy Ośrodek udzielał pomocy w formie zasiłku stałego oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej lub pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub kiedy dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

Zasiłek stały jest świadczeniem dla osób całkowicie niezdolnych do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności. Z uwagi na sposób obliczania tego zasiłku jest on świadczeniem wyrównującym dochód osoby uprawnionej do wysokości odpowiedniego kryterium dochodowego.

Zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 r. kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej obowiązujące w 2021 r. wynosiło:

1. dla osoby samotnie gospodarującej – w wysokości 701,00 zł,
2. dla osoby w rodzinie – w wysokości 528,00 zł.

Maksymalna kwota zasiłku stałego w 2021 r. to 645,00 zł, minimalna 30,00 zł.

Od 01 stycznia 2022 r. obowiązuje Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2021 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosiło 600 zł, a na osobę samotną 776 zł.

Ogółem w 2021 roku 23 osobom udzielono świadczenia w formie zasiłku stałego. Wypłaconych zostało 246 świadczeń. Na zasiłki wydatkowano kwotę 132 554,43 zł. Środki pieniężne w całości pochodziły z dotacji celowej z budżetu Wojewody.

Tabela 4. Udzielona pomoc w formie zasiłków stałych w latach 2020 - 202

Źródło: Dane statystyczne Ośrodka.

Zasiłki i pomoc w naturze (rozdział 85214).

W 2021 roku zasiłki okresowe ośrodek pomocy przyznał i wypłacił 34 osobom na łączną kwotę 96 239,16 zł, z tego środki z budżetu Wojewody stanowiły 100% kwoty.

Tabela 3. Wydatki na zasiłki okresowe w latach 2020 – 2021.

Źródło: Dane statystyczne Ośrodka.

Porównując wydatki na pomoc w formie zasiłków okresowych w roku 2021 wydatkowano mniej środków finansowych o kwotę 14 227 zł niż w roku 2020.

Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, niemożliwość otrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów ubezpieczenia społecznego:

1. a) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (776 zł),
2. b) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.

Zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym, a dochodem  rodziny. W przypadku osoby samotnie gospodarującej – do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem  tej osoby, z tym, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi 20 zł miesięcznie.

W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby życiowej, a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, koniecznych i niezbędnych drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także pokrycie kosztów pogrzebu.

W 2021 roku Ośrodek przyznał pomoc 50 rodzinom w formie zasiłków celowych,. Ogółem na ten cel wydatkowano 38 220 zł. Zasiłki celowe przyznawano m.in. na zakup opału na okres zimowy, zakup leków i odzieży, zakup żywności.

Osobom bezdomnym i innym osobom nie posiadającym dochodu oraz możliwości uzyskania świadczeń zdrowotnych z innego tytułu, może być przyznany zasiłek celowy na pokrycie części lub całości wydatków na świadczenia zdrowotne.

Gmina ma obowiązek zapewnić schronienie, odzież i posiłek osobom tego pozbawionym. W 2021 z tej formy pomocy skorzystały 2 osoby bezdomne, których ostatnim miejsca stałego zameldowania była Gmina Dubeninki. Na świadczenie usługi schronienia dla 2 osób bezdomnych z terenu gminy w Schronisku im. Św. Ojca Pio w Ełku prowadzonego przez Caritas Diecezji Ełckiej wydatkowano kwotę 7 018,80 zł, za (30 zł za osobodzień).

Z ww. schroniskiem była podpisana umowa o świadczenie usług schronienia w 2021 r.

Umowa ze schroniskiem jest podpisana również na 2022 r. ze stawką 32,00 zł za osobodzień.

Usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze (rozdział 85228).

W 2021 w budżecie ośrodka planowano środki finansowe, jednak nie wydatkowano ich ze względu na brak wnioskowania o tą formę pomocy.

Pracownicy socjalni udzielali informacji osobom chorym, starszym i niepełnosprawnym wymagającym opieki, a którym opiekę zapewniały osoby najbliższe o możliwości skorzystania ze specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego.

Domy pomocy społecznej (rozdział 85202).

Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej Ośrodek wydaje decyzje o skierowaniu do domów pomocy społecznej i odpłatności za pobyt dla osób kwalifikujących do tej formy pomocy.

Obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w DPS są w kolejności:

• mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka,

• małżonek, zstępni przed wstępnymi
• gmina,która skierowała do DPS

Jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność to ani rodzina, ani gmina nie mają obowiązku wnoszenia opłat.

Gmina która skierowała osobę do DPS ponosi opłatę w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w DPS, a opłatami wnoszonymi przez mieszkańca domu i rodzinę.

Odpłatność gminy za pobyt 9 mieszkańców w DPS w: Węgorzewie, Łomży, Mrągowie, Giżycku, Suszu, Uzdowie i Suwałkach wyniosła 272 669 zł. Kwota ta z roku na rok jest wyższa, ponieważ wynika z kalkulacji kosztów utrzymania mieszkańca domu i określana corocznie w Dzienniku Urzędowym danego województwa, na którego terenie funkcjonuje dom pomocy.

Miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w roku 2021 i na rok 2022 w poszczególnych domach pomocy wynosił:

Dom Pomocy Społecznej w Suszu:

• 2021 rok – 4 353,98,00 zł,                          2022 rok – 4 685,50 zł.

Dom Pomocy Społecznej w Mrągowie

• 2021 rok – 4 395,97 zł,                           2022 rok – 4 729,20 zł.

Dom Pomocy Społecznej w Łomży:

• 2021 rok – 5 269,00 zł,               2022 rok – 5 869,00 zł.

Dom Pomocy Społecznej w Węgorzewie:

• 2021 rok – 4 045,00 zł,                                    2022 rok – 4 421,00 zł.

Dom Pomocy Społecznej w Suwałkach:

• 2021 rok – 3 913,00 zł,          2022 rok – 4 162,00 zł.

Dom Pomocy Społecznej w Uzdowie

• 2021 rok 4 348,00 zł,                                      2022 rok -  4 888,00 zł.                            

W roku 2021 nie zawarto umów z członkami rodziny osób przebywających w domu pomocy społecznej zobowiązanymi ustawowo do alimentacji, ponieważ posiadany przez te rodziny dochód nie przekraczał 300 % kryterium dochodowego rodzin.

Składki na ubezpieczenie zdrowotne opłacane za osoby pobierające niektóre świadczenia z pomocy społecznej (rozdział  85213 § 2030).

Na opłatę składek zdrowotnych w 2021 r. wydatkowano kwotę 11 049,93 zł, za 21 osób pobierających zasiłek stały i nie mających ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu. Środki w całości pochodziły z dotacji celowej z budżetu Wojewody.

Poza tym Ośrodek w 2021 r w ramach zadania zleconego gminie wypłacał wynagrodzenie za sprawowanie opieki 1 kuratorowi, któremu Postanowieniem Sadu Rejonowego w Olecku III Wydział Rodzinny i Nieletnich przyznano wynagrodzenie za sprawowanie kurateli nad 2 niepełnosprawnymi osobami. Wydatkowano kwotę 9 744 zł. Środki finansowe na ten cel pochodziły z dotacji celowej z budżetu Wojewody.

Wspieranie rodziny (rozdział 85504)

W 2021 roku Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach zadania w zakresie wspierania rodziny wykonywał w oparciu o Gminny Program Wspierania Rodziny w Gminie Dubeninki na lata 2019 – 2021 przyjęty Uchwałą Nr XVIII/46/19 Rady Gminy Dubeninki z dnia 26 września 2019 r. Głównym celem programu było: Stworzenie spójnego systemu wspierania rodzin przeżywających trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej .

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach w roku 2021 zapewniał rodzinom, przeżywającym trudności w wypełnianiu funkcji opiekuńczo – wychowawczej, wsparcie w różnych formach (finansowe, rzeczowe, poradnictwo specjalistyczne, udział w projektach finansowanych z EFS, pracy socjalnej świadczonej przez pracowników socjalnych.

W roku sprawozdawczym na terenie Gminy Dubeninki wsparcie rodzin przeżywających trudność opiekuńczo – wychowawczą świadczyło dwóch pracowników socjalnych i kierownik. W sytuacji pandemii i braku asystenta rodziny pracownicy socjalni i kierownik włożyli więcej pracy z rodzinami potrzebującymi wsparcia w wypełnianiu funkcji opiekuńczo-wychowawczej.

W 2021 roku 13 dzieci przebywało w pieczy zastępczej.

Ogółem w 2021 roku wydatkowała na ten cel kwotę 87 551,77 zł. Dla porównania: w roku 2020 to kwota 63 010,90,  w 2019 to kwota 58 462,00.

Wzrost wydatków związanych z dopłatą gminy do kosztów umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej wynika z zasady finansowania pobytu dziecka w pieczy zastępczej.

W przypadku umieszczenia dziecka gmina właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem go po raz pierwszy w pieczy zastępczej współfinansuje pobyt tego dziecka w wysokości:

1. 10% w pierwszym roku pobytu dziecka w pieczy zastępczej,
2. 30% w drugim roku pobytu dziecka w pieczy zastępczej,
3. 50% w trzecim roku i następnych latach pobytu dziecka w pieczy zastępczej.

Pomoc w zakresie dożywiania (rozdział 85230)

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach w 2021 roku realizował wieloletni rządowy program „Posiłek w szkole i w domu” na lata 2019 - 2023.

Z Programu w ramach Modułu dla dzieci i młodzieży udzielono pomocy dzieciom do czasu podjęcia nauki w szkole podstawowej, uczniom do czasu ukończenia szkoły ponadpodstawowej lub szkoły ponadgimnazjalnej w 3 formach; w formie posiłku w szkole oraz w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych.

Z programu w ramach Modułu dla dorosłych udzielono pomocy w 2 formach: w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych.

Z tej formy pomocy mogą skorzystać osoby, bądź rodziny, których dochód nie przekracza odpowiednio 150 % kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny. W 2021 roku dla osoby samotnie gospodarującej była to kwota 1 051,50 zł, od 01.01. 2022 r. jest to kwota 1 164 zł, zaś dla osoby w rodzinie w 2021 r. była to kwota 792,00 zł, a od 01.01.2022 r. jest to kwota 900,00 zł

Program realizowany był zgodnie z porozumieniem zawartym z Wojewodą Warmińsko – Mazurskim. Na realizację zadania ogółem wydatkowano 55 337,40 zł, z tego dotacja stanowiła 44 269,92 zł, zaś środki własne gminy 11 067,48 zł. Na posiłki przyznane decyzją wydatkowano 8 185 zł, natomiast na zasiłki celowe na żywność wydatkowano kwotę 35 660 zł. Ponadto na świadczenia rzeczowe w postaci produktów żywnościowych wydatkowano kwotę 11 492,40 zł. Programem zostało objętych ogółem 136 osób, w tym z posiłku skorzystało 37 osób,  z zasiłku celowego 86 osób, zaś ze świadczenia rzeczowego 79 osób

Pozostała działalność (rozdział 85195)

Na mocy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 1285 ze zm.) zadaniem gminy jest ustalenie uprawnienia oraz wystawienie decyzji administracyjnej potwierdzającej prawo do świadczeń opieki zdrowotnej dla świadczeniobiorców, innych niż ubezpieczeni, spełniających kryterium dochodowe z ustawy o pomocy społecznej. W 2021 r. Ośrodek wydał 3 decyzję potwierdzającą prawo do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Karta Dużej Rodziny

Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach realizuje zadania wynikające z Ustawy o Karcie Dużej Rodziny. Przyznawane są Karty Dużej Rodziny w formie papierowej, a od 2018 roku również w formie  elektronicznej dla rodzin wielodzietnych, co najmniej z 3 dzieci, w wieku do 18 roku życia lub maksymalnie do 25 roku życia - jeżeli dziecko kontynuuje naukę szkolną. Od 01 stycznia 2019 r. prawo do Karty Dużej Rodziny przysługuje, rodzinie, w której rodzic (rodzice) lub małżonek rodzica mieli na utrzymaniu łącznie co najmniej troje dzieci bez względu na ich wiek.                                                                                                        Przyznanie Karty Dużej Rodziny jest bezpłatne, każdemu członkowi rodziny, niezależne od dochodów. Posiadacze Karty Dużej Rodziny mogą skorzystać z różnego rodzaju zniżek i uprawnień na terenie całego kraju. Realizacja programu dla rodzin wielodzietnych regulowana jest ustawą z dnia 05 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny.

W roku 2021 wydano 38 kart dla 13 rodzin. Do końca 2021 r wydano łącznie 442 Karty Dużej Rodziny.

Poza tym Ośrodek w 2021 r. kontynuował usługi teleopiekuńcze dla 17 osób z terenu gminy. Na ten cel Gmina wydatkowała kwotę 7 680 zł (opłata comiesięcznego abonamentu)

W 2021 roku ośrodek prowadził telefoniczny punkt zgłoszeń potrzeb transportowych na szczepienie przeciwko wirusowi SARS-CO – 2 dla osób starszych, niepełnosprawnych. Przyjęto 21 zgłoszeń. 

Realizacja programów w zakresie pomocy społecznej

Gminny Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie i Ochrony Ofiar Przemocy
w Rodzinie na lata 2021-2026

Gminny Program Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie i Ochrony Ofiar Przemocy w Rodzinie został przyjęty Uchwałą Nr XVIII/144/21 Rady Gminy Dubeninki z dnia 20 kwietnia 2021 r.

W 2021 roku Ośrodek koordynował jego realizacji. Wypracowane kierunki działań podejmowane były zgodnie z harmonogramem realizacji Programu. Wzorem lat ubiegłych, zadania w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie na terenie Gminy Dubeninki, realizowane były na wszystkich niezbędnych poziomach i w warunkach epidemicznych.

Zgodnie z Rozporządzeniem z dnia 13 września 2011 r. w sprawie procedury „Niebieska Karta” wdrażano procedury i standardy działania Zespołu Interdyscyplinarnego.

            W ramach Gminnego Programu kontynuował działalność, powołany Zarządzeniem Wójta, Zespół Interdyscyplinarny ds. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie. Zespół liczy 14 członków z 7 instytucji

Ośrodek zapewniał obsługę administracyjno – techniczną Zespołu.

Pracownicy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Dubeninkach widzą nie tylko potrzebę reagowania na sytuacje trudne, związane z przemocą, ale również wyrażają chęć aktywnego działania na rzecz osób i rodzin dotkniętych przemocą. Uczestniczą w pracach Zespołu Interdyscyplinarnego. Ich działania koncentrują się na badaniu problemu krzywdzenia rodziny, strategii postępowania z danym przypadkiem, zagadnieniach dotyczących terapii ofiar, ich rodzin i sprawców. Pragną wykorzystać swoją wiedzę i umiejętności do wspólnego budowania partnerstwa na rzecz przeciwdziałania przemocy w Gminie Dubeninki, a tym samym dążyć do zwiększenia efektywności działań wszystkich instytucji.

W 2021 r. do Przewodniczącego Zespołu Interdyscyplinarnego wpłynęło 17 ”Niebieskich Kart –A”., w tym 15 wypełnionych przez policję, 1 przez pracownika ośrodka pomocy i 1 przez przedstawiciela służby zdrowia. We wszystkich przypadkach Zespół podejmował działania w celu ustalenia czy w rodzinie dochodzi do aktów przemocy.

W roku 2021 r. odbyły się 4 posiedzenia Zespołu Interdyscyplinarnego, powołano 12 grup roboczych, odbyło się 34 posiedzeń grup roboczych.

Pracownicy Ośrodka w ramach prac w ZI i grup roboczych kierują i motywują osoby, wobec których zachodzi podejrzenie, że stosują przemoc w rodzinie do udziału w programie korekcyjno - edukacyjnym dla sprawców przemocy w rodzinie, realizowanym przez Powiatowe Centrum Pomocy w Rodzinie w Gołdapi. 

Realizacja programów i projektów zewnętrznych w 2021 r.

Ośrodek współpracował z Instytutem Badawczo Szkoleniowym w Olsztynie w realizacji projektów pn. „Wspólnie silni” i „Odkryj swój potencjał”.

Kontynuowany w 2021 roku projekt opierał się na działaniach z wykorzystaniem innowacyjnej i kompleksowej formy wsparcia z zastosowaniem „Metody Pomosty” nastawione na oddolne działania uczestników projektu (mini projekt wynikające z ich rzeczywistych potrzeb oraz potrzeb społeczności lokalnej). Grupa 12 osób uczestniczyła w zorganizowanych warsztatach pn.:

- Radzenie sobie ze stresem,

- Trening kompetencji społecznych,

- Warsztaty zarzadzania czasem,  

- Trening „Być tu i teraz” z elementami treningu poznawczego,

- Trening asertywności,

- Warsztaty rozwijające kapitał społeczny „Metodą Pomosty”

- warsztaty twórczej ekspresji z elementami dramy.

W ramach działań umożliwiono uczestnikom udział w indywidualnych i grupowych spotkaniach z psychologiem oraz w wybranych kursach zawodowych.

Celem warsztatów „Metodą Pomosty” była modernizacja terenów zielonych na terenie miejscowości Dubeninki oraz jednodniowy wyjazd integracyjny do Gierłoży, gdzie grupa zwiedzała „Wilczy Szaniec” i Mazurolandię.

W ramach modernizacji terenów zielonych odnowiono piaskownicę oraz zakupiono kosz na zabawki i kilka kompletów zabawek dla dzieci do piasku.

Projekt finansowany z EFS w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Warmińsko-Mazurskiego na lata 2014-2020, Oś 11 Włączenie społeczne; Działanie 11.1  Aktywne włączenie, Poddziałanie 11.1.1 Aktywizacja społeczna i zawodowa osób wykluczonych oraz zagrożonych wykluczeniem społecznym.

Ośrodek planuje kontynuację projektów zewnętrznych w 2022 r., w ramach nowej perspektywy finansowej ze środków EFS.

Poza tym Ośrodek w 2021 roku podpisał porozumienie o współpracy ze Spółdzielnią Socjalną SMAKI w Olsztynie, która zajmowała się dystrybucją żywności otrzymanej z Banku Żywności w Olsztynie w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Żywnościowa 2014-2020, współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Pomocy. Produkty spożywcze wydawane były wyłącznie na podstawie listy i skierowań, wydawanych przez pracowników Ośrodka.

Skierowania otrzymały osoby i rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej, spełniające kryteria określone w art. 7 ustawy o pomocy społecznej oraz 220% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (1542,20 zł netto) lub 220% kryterium na osobę w rodzinie (1161,60 zł netto).

Z tej formy pomocy skorzystało 210 osób z terenu Gminy Dubeninki. Wydano 6 ton żywności.

Od 01 stycznia 2022 r. obowiązują nowe kryteria dochodowe tj. dla osoby samotnie gospodarującej 220% stanowi kwota 1 707,20 zł, zaś dla osoby w rodzinie 220% stanowi kwota 1 320 zł.

Współpraca z instytucjami

GOPS w Dubeninkach współpracuje z:

• Urzędem Gminy w Dubeninkach. Współpraca dotyczyła pomocy merytorycznej oraz pomocy w załatwianiu różnych spraw naszych klientów. Współpraca dotyczyła również organizacji prac społecznie użytecznych, jako formy aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych, bez prawa do zasiłku, korzystających ze świadczeń pomocy społecznej oraz organizacji i prowadzenia telefonicznego punktu zgłoszeń potrzeb transportowych na szczepienie przeciwko wirusowi SARS-CO – 2 dla osób starszych, niepełnosprawnych.

• Placówkami oświatowymi. Dyrektorzy szkół są zaangażowani w działania z  rodziną dotkniętą przemocą w związku z procedurą „Niebieskie Karty” w ramach Zespołu Interdyscyplinarnego. Wspólnie podejmujemy próby rozwiązywania problemów poszczególnych dzieci metodą indywidualnego przypadku.
• Kuratorami społecznymi oraz zawodowymi. Współpraca z kuratorami zawodowymi dotyczy szeroko rozumianej wymiany informacji dotyczących zarówno osób i rodzin objętych procedurą „Niebieskie Karty”, sporządzanie wniosków o wgląd w sytuację dzieci z rodzin problemowych, wspólne wizyty w rodzinach z nadzorem kuratorskim. Zaś z kuratorami społecznymi wymiana informacji o sytuacji bieżącej rodzin objętych nadzorem kuratorskim.
• Gminną Komisją Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Dubeninkach. Współpraca polega na wspólnych działaniach wynikających z realizacji Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, a także działania z  rodziną dotkniętą przemocą w związku z procedurą „Niebieskie Karty” w ramach Zespołu Interdyscyplinarnego.

Ośrodek współpracował w zakresie informowania o możliwości podjęcia dobrowolnego leczenia oraz kierowania osób z terenu gminy z problemem alkoholowym do Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowym w Dubeninkach.

• Placówkami służby zdrowia. Współpraca polega na wzajemnej komunikacji w zakresie rozwiązywania problemów zdrowotnych podopiecznych, szczepień ochronnych dzieci, szczepień przeciwko wirusowi SARS-CO – 2.

Lekarz rodzinny jest zaangażowany w działania związane z procedurą „Niebieskie Karty” w ramach Zespołu Interdyscyplinarnego.

• Gminnym Centrum Kultury. Współpraca w zakresie realizacji projektów zewnętrznych poprzez udostępnienie pomieszczeń na warsztaty dla uczestników naszych projektów.
• Policją i Sądem. Współpraca polega na wzajemnym informowaniu się o środowiskach stanowiących zagrożenie bezpieczeństwa, wspólnych wizytach w tych środowiskach, podnoszeniu świadomości osób starszych w zakresie ich bezpieczeństwa i upowszechnianie informacji o zagrożeniach ze strony przestępców posługujących się różnymi metodami, a także stałej współpracy w ramach Zespołu Interdyscyplinarnego.  Kontynuowano współpracę z Sądem Rodzinnym i Nieletnich w Olecku w zakresie nadzoru kuratorskiego.

• Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w Gołdapi i w Suwałkach. Pracownicy socjalni przeprowadzają wywiady środowiskowe na potrzeby PCPR, mieszkańcom gminy udzielają informacji na temat możliwości uzyskania pomocy ze środków PFRON, udostępniają kontakt, informują o działaniu Punktu Interwencji Kryzysowej, gdzie można uzyskać specjalistyczne, bezpłatne poradnictwo psychologiczne i prawne.

W ramach organizowania rodzinnej pieczy zastępczej pracownicy ośrodka biorą udział w okresowej ocenie sytuacji dziecka z terenu gminy umieszczonego w rodzinie zastępczej – w okresie pandemii sporządzali pisemną informację na temat aktualnej sytuacji rodzin biologicznych.

• Powiatowym Urzędem Pracy w Gołdapi. Pracownicy Ośrodka współpracowali w zakresie przekazywania informacji o aktualnych ofertach pracy osobom bezrobotnym i poszukującym pracy, informowali zainteresowane osoby o możliwości skorzystania z poradnictwa zawodowego w PUP, z projektów realizowanych przez urząd. Współpraca dotyczyła również wymiany informacji w ramach podpisanego porozumienia w zakresie działania platformy komunikacyjnej Samorządowego Elektronicznego Podajnika Informatycznego „SEPI” oraz prac społecznie użytecznych.
  

Współpraca z organizacjami pozarządowymi

Prowadzona była współpraca z Caritas Diecezji Ełckiej w Ełku w zakresie kierowania bezdomnych z terenu gminy do Schroniska Św. Ojca Pio w Ełku. Podpisano Umowę na świadczenie w 2021 r usług schronienia dla osób bezdomnych z terenu gminy.

            Ośrodek współpracował również z Bankiem Żywności i Spółdzielnią Socjalną SMAKI w Olsztynie w zakresie dystrybucji artykułów żywnościowych dla mieszkańców gminy, kwalifikujących się do tej formy pomocy.

W 2022 roku kontynuuje współpracę z wymienionymi organizacjami pozarządowymi.

W zakresie spraw administracyjnych i kadrowych

W 2021 roku w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Dubeninkach zatrudnionych było 5 osób, w tym kierownik, 2 pracowników socjalnych, główna księgowa na ½ etatu oraz inspektor RODO na umowę zlecenie.

W trosce o jakość świadczonych usług w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Dubeninkach pracownicy podnosili swoje kwalifikacje poprzez udział w wielu specjalistycznych szkoleniach online. Kadra uczestniczyła w szkoleniach i konferencjach poświęconych pomocy społecznej, przemocy w rodzinie, KPA i innych niezbędnych do prawidłowego wykonywania zadań, wynikających ze statutu Ośrodka.

Potrzeby w zakresie pomocy społecznej

Podstawą do określenia potrzeb w zakresie pomocy społecznej jest diagnoza problemów społecznych prowadzona na bieżąco przez Ośrodek, który gromadzi dane dotyczące sytuacji rodzinnej, zawodowej, zdrowotnej mieszkańców Gminy korzystających z pomocy oraz dane przekazywane przez inne podmioty, działające w systemie pomocy społecznej, a także analiza zasobów Gminy Dubeninki w sferze socjalnej.

W związku z powyższym Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Dubeninkach określa następujące, najważniejsze potrzeby w zakresie pomocy społecznej:

• podnoszenie poziomu i doskonalenie sprawności funkcjonowania pomocy społecznej poprzez stałe podnoszenie kwalifikacji i kompetencji kadry pomocy społecznej;
• poszerzanie działań służących aktywizacji – społecznej, zdrowotnej, edukacyjnej  – osób marginalizowanych i zagrożonych wykluczeniem społecznym, osób starszych między innymi w oparciu o projekty dofinansowywane z funduszy europejskich oraz przez Ministerstwo  Rodziny Pracy i Polityki Społecznej;
• wspieranie rodzin w pełnieniu ich podstawowych funkcji, głównie w zakresie opieki i wychowywania dzieci; wspieranie osób starszych i niepełnosprawnych;
• zapewnianie schronienia osobom bezdomnym przebywającym poza terenem gminy;
• zwiększenie środków finansowych na pokrywanie kosztów pobytu mieszkańców w domach pomocy społecznej;
• zapewnienie środków finansowych na pokrycie kosztów pobytu dzieci z terenu Gminy w pieczy zastępczej;

  Potrzeby Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej oprócz zabezpieczenia w zakresie realizacji świadczeń, wymagają również zabezpieczenia środków na płace dla pracowników ośrodka i bieżące utrzymanie, zarówno w ramach zadań zleconych jak i własnych, w tym również niezbędne okresowe naprawy, konserwacje posiadanego już sprzętu, zakup materiałów.

Kierownik Gminnego Ośródka Pomocy Społecznej w Dubeninkach wraz z pracownikami dziękują Wójtowi, Pracownikom Urzędu Gminy, Radnym, Sołtysom, Policji, Dyrektorom szkół, Pracownikom GCK, Pracownikom służby zdrowia, mieszkańcom gminy, którzy wspierali działania ośrodka w terenie za dotychczasową współpracę i pomoc w rozwiązywaniu trudnych problemów społecznych mieszkańców z terenu gminy.

Dubeninki, dnia 17 maja 2022 r.

Sporządziła:

Teresa Romanowska